Bài 35: ƯU THẾ LAI
Hiện tượng ưu thế lai
II. Nguyên nhân của hiện tượng ưu thế lai
III. Phương pháp tạo ưu thế lai
Hình 35. Hiện tượng ưu thế lai
a, c) Cây và bắp ngô ở 2 dòng tự thụ phấn
b) Cây và bắp ngô của cơ thể lai F1
I. Hiện tượng ưu thế lai
So sánh cây và bắp của cây lai F1 với cây và bắp của 2 dòng tự thụ phấn?
Cao hơn, khỏe hơn
Dài hơn, to hơn
Lớn hơn, nhiều hơn
Cây b->là hiện tượng
ưu thế lai
Vịt
ngan
x
Con lai ở F1 lớn nhanh hơn, lượng tiêu tốn thức ăn ít hơn, tuổi giết thịt ngắn hơn so với ngan, chất lượng thịt ngon hơn thịt vịt, trắng hơn thịt ngan và ít mỡ hơn...
Gà đông cảo
Gà ri
Đặc điểm: Hình thể độc đáo, thịt thơm ngon nhưng chậm lớn, sinh sản kém, gà giống giá rất cao.
Đặc điểm: Vóc dáng bé, trứng nhỏ và sản lượng nhiều, nhưng khả năng phát dục sớm, kháng bệnh bạch cầu trùng tốt.
 Con lai F1: Khả năng sinh sản tốt, sinh trưởng nhanh, chất lượng thịt không kém nhiều so với gà Đông Cảo thuần chủng, đặc biệt giá thành rẻ hơn rất nhiều lần.
X
? Ưu thế lai là hiện tượng cơ thể F1 có sức sống cao hơn, sinh trưởng nhanh hơn, phát triển mạnh hơn, chống chịu tốt hơn, các tính trạng năng suất cao hơn trung bình giữa hai bố mẹ hoặc vượt trội cả hai bố mẹ.
? Ưu thế lai là gì?
KN:
Ví dụ: sgk trang 102
I. Hiện tượng ưu thế lai
Bài 35: ƯU THẾ LAI
Hiện tượng ưu thế lai
II. Nguyên nhân của hiện tượng ưu thế lai
Hình: Sự biến đổi tỉ lệ thể dị hợp và thể đồng hợp
II. Nguyên nhân hiện tượng ưu thế lai
Câu 1:Tại sao khi lai giữa hai dòng thuần có kiểu gen khác nhau, ưu thế lai biểu hiện rõ nhất?
Cơ thể lai F1 mang các cặp gen ở trạng thái dị hợp, trong đó chỉ các gen trội có lợi được biểu hiện.
Câu 2: Tại sao ở thế hệ F1 ưu thế lai biểu hiện rõ nhất? Sau đó giảm dần qua các thế hệ? Muốn khắc phục cần phải làm gì?
Câu hỏi thảo luận
Ptc: AAbbDD x aaBBdd
F1 : AaBbDd
Câu 2: Tại sao ở thế hệ F1 ưu thế lai biểu hiện rõ nhất, sau đó giảm dần qua các thế hệ? Muốn duy trì ưu thế lai cần phải dùng cách gì?

1/ Ưu thế lai rõ nhất ở F1 vì:
- F1 là thể dị hợp  chỉ biểu hiện tính trạng trội có lợi
Ví dụ: sgk trang 103


II. Nguyên nhân hiện tượng ưu thế lai
Ptc: AAbbDD x aaBBdd
F1 : AaBbDd
2/ Ưu thế lai giảm dần qua các thế hệ vì :
II. Nguyên nhân hiện tượng ưu thế lai
Sau F1, tỉ lệ thể dị hợp giảm dần nên ưu thế lai cũng giảm. Vì vậy không dùng cơ thể lai F1 để nhân giống.
Muốn duy trì ưu thế lai cần phải làm thế nào ?
Duy trì ưu thế lai bằng biện pháp nhân giống vô tính như : giâm, chiết, ghép, vi nhân giống,…
II. Nguyên nhân hiện tượng ưu thế lai
Bài 35: ƯU THẾ LAI
Hiện tượng ưu thế lai
II. Nguyên nhân của hiện tượng ưu thế lai
III. Phương pháp tạo ưu thế lai
Trong chọn giống cây trồng và vật nuôi người ta dùng phương pháp nào để tạo ưu thế lai?
III. Các phương pháp tạo ưu thế lai
Giống ngô lai LVN10 chịu hạn, chống đổ, kháng sâu bệnh tốt, năng suất 8-12 tấn/ha
Lai khác dòng: tạo 2 dòng tự thụ phấn rồi cho giao phấn với nhau
III. Các phương pháp tạo ưu thế lai
Giống lúa DT17
Lai khác thứ: là tổ hợp lai của 2 hay nhiều thứ có kiểu gen khác nhau của cùng 1 loài
P : Giống lúa DT10 x Giống lúa OM80
(Năng suất cao) (Chất lượng cao)
Hoa hồng nhung sậm
X
Hoa hồng khói
Hoa hồng tím
Hoa hồng khói
Phương pháp lai giữa hoa bản địa và hoa nhập nội có thể tạo ra những giống hoa lai có hình dạng mới lạ, màu sắc phong phú.
Cà chua lai HT7
Cà chua lai HT 144
Cà chua đen
Cà chua vàng
Cà chua đen, cà chua vàng ngoài chứa nhiều hợp chất có lợi cho sức khỏe và giảm nguy cơ lão hóa còn có màu sắc độc đáo, đẹp lạ mắt nên ngoài việc trồng làm thực phẩm, nhiều người khắp nơi tìm đến Đơn Dương, Đức Trọng mua cây giống về trồng làm cảnh.
Giống đậu tương ĐT26
Nguồn gốc: Giống đậu tương ĐT26 được chọn lọc từ tổ hợp lai giữa ĐT2000 x ĐT12.
Tính trạng nổi bật:
- Giống đậu tương ĐT26 có thời gian sinh trưởng trung bình 90-95 ngày. 
- Năng suất 21-29 tạ/ha, tuỳ thuộc vào mùa vụ và điều kiện thâm canh.
Dưa Vân lưới
thuộc nhóm dưa Lê thơm, là dưa ưu thế lai F1
Tính trạng nổi bật: giàu Caroten, ăn giòn, mát và thơm ngọt, hàm lượng đường cao, sức chống chịu tốt Vỏ quả dưa vân lưới dầy, cứng rất dễ vận chuyển
Nguồn gốc: Giống dưa chuột lai PC4 là giống lai F1 từ tổ hợp lai (DL7 x TL.15)
Tính trạng nổi bật: Cây sinh trưởng, phát triển khoẻ, thân lá xanh đậm, khả năng phân nhánh trung bình (2,6 nhánh
Quả của giống PC4 có dạng hình đẹp, màu vỏ quả xanh đậm, giòn, thơm.
Giống dưa chuột lai
L?n ?
L?n D?i B?ch
L?n D?i B?ch ?
x
Ch?ng chiu t?t,tang tr?ng nhanh, t? l? n?c cao
Ch?ng ch?u t?t
T? l? n?c cao,
tang tr?ng nhanh
Lai kinh tế: cho giao phối giữa cặp vật nuôi bố mẹ thụôc 2 dòng thuần khác nhau rồi dùng con lai F1 làm sản phẩm không dùng làm giống
Đàn lợn siêu nạc
Bò vàng Thanh Hóa
Bò sữa Hônsten Hà Lan
Bò lai sind
x
(Chịu khí hậu nóng, cho 1000kg sữa/con/năm)

Bò vàng Thanh Hoá x Bò Hônsten Hà Lan
Bò lai sind
III. Các phương pháp tạo ưu thế lai
Câu 1: Để tạo ưu thế lai, khâu quan trọng đầu tiên là gì?
a. Lai khác dòng.
b. Lai kinh tế.
c. Tạo ra các dòng thuần.
Khoanh tròn vào câu trả lời đúng nhất.
d. Lai khác thứ
Câu 2: Ở cây trồng, biện pháp nào được sử dụng để duy trì ưu thế lai?
a. F1 lai trở lại với P
b. Cho F1 x F1
c. Cả a và b đúng
d. Dùng phương pháp nhân giống vô tính
Lai kinh tế là gì? Ở nước ta, phép lai này được tiến hành như thế nào ? Cho ví dụ.
Bài 35: ƯU THẾ LAI
Ôn Bài 35 trên trang web trường
Bài 39 TH. Tìm hiểu thành tựu chọn giống vật nuôi và cây trồng
Xem trước bài 41. Môi trường và các nhân tố sinh thái
Hướng dẫn hs tự học ở nhà
CHÚC CÁC EM LUÔN
HỌC TỐT